زندگینامه ی شاعران ایرانی

حکیم الیاس بن یوسف بن زکی بن موید نظامی گنجوی از استادان

بزرگ سخن و از ارکان شعر فارسی است . تولد وی در شهرگنجه

می باشد که سال 530 ه.ق در حوالی آذربایجان بوده .

نظامی غیر از دیوانی که عدد ابیات آن را دولتشاه بیست هزار بیت

نوشته و اکنون فقط مقداری از آن در دست است پنج مثنوی مشهور

بنام پنج گنج دارد که آن را عادۀ خمسه نظامی می گویند .

مثنوی های پنج گنج عبارتند از : 1- ((مخزن الاسرار)) 2- ((خسرو

وشیرین)) 3- ((عشق بازی خسروپرویز با شیرین)) 4- ((لیلی و

مجنون)) 5- ((اسکندر نامه)) .

البته نظامی غیر از پنج گنج دیوان قصاید و غزلیاتی هم داشت .

نظامی در سال 624 در گذشت ودیار فانی را وداع گفت .

دیوان اشعار :

نخستین بار گفتش ((کاز کجایی))؟

                بگفت: ((از دار ملک آشنایی))

بگفت: ((آنجا به صنعت در چه کوشند؟))

                بگفت: ((انده خرند و جان فروشند))

بگفتا: ((جان فروشی در ادب نیست))

                بگفت: ((ازعشق بازان این عجب نیست))

بگفتا: ((از دل شدی عاشق بدین سان؟))

                بگفت: ((از دل تو می گویی،من از جان))

بگفتا: ((هر شبش بینی چو مهتاب؟))

                بگفت: ((آری،چو خواب آید:کجا خواب؟))

بگفتا: ((دل ز مهرش کی کند پاک؟))

                بگفت: ((آنگه که باشم خفته در خاک))

بگفتا: ((گر خرامی در سرایش؟))

                 بگفت: ((اندازم این سر زیر پایش))

بگفتا: ((گر کند چشم ترا ریش؟))

                 بگفت: ((این چشم دیگر دارمش پیش))

بگفتا: ((گر کسیش آرد فراچنگ؟))

                 بگفت: ((آهن خوردگر خود بود سنگ))

بگفتا: ((چون نجویی سوی او راه؟))

                 بگفت: ((از دور شاید دید در ماه))